Nhận biết các chất độc xung quanh ta

Từ các hoạt động sống và sản xuất hằng ngày, con người đã tạo ra nhiều chất gây ô nhiễm môi trường, làm ảnh hưởng trực tiếp đến sức khoẻ con người. Hãy nhận biết một số chất gây ô nhiễm có nguy cơ cao nhằm hạn chế thấp nhất mức độ gây ô nhiễm môi trường. 

Bụi silic gây các bệnh về phổi

Theo PGS.TS Đỗ Quang Huy, khoa Môi trường, Đại học Khoa học Tự nhiên (Đại học Quốc gia Hà Nội), bụi silic có mặt trong môi trường do các hoạt động sản xuất. Khi có mặt trong môi trường không khí, các bụi này dễ xâm nhập vào cơ thể qua đường hít thở. Lượng bụi silic trong các công trường xây dựng, làm đường giao thông và sản xuất xi măng có thể chiếm tới khoảng 10 -20% tổng số các hạt bụi có mặt trong không khí.

Điều đáng quan tâm là hình dạng của các hạt bụi silic có mặt trong không khí có dạng góc cạnh, sắc nhọn ví như hình dạng của các mảnh thủy tinh bị vỡ vụn. Khi phổi hít phải các hạt bụi silic, các góc cạnh sắc nhọn của hạt bụi silic sẽ chà xát làm tổn thương phổi và phế nang phổi, dẫn đến hình thành các bệnh về phổi.

Muốn hạn chế sự xuất hiện các hạt bụi silic có mặt trong môi trường không khí vượt tiêu chuẩn cho phép, cần thực hiện các giải pháp đồng bộ như: sử dụng các thiết bị, máy móc trong sản xuất ít tạo ra bụi; Xe dùng để vận chuyển vật liệu xây dựng (đất đá, cát sỏi, xi măng, chất thải xây dựng...) phải được bịt kín, không được chuyên chở vật liệu xây dựng vượt quá chiều cao của thùng xe (thường thấp hơn 10 - 20cm so với thành nép trên của thùng xe); việc vệ sinh đường phố, đào lấp đường phố chỉ được thực hiện sau 12 giờ đêm...  

Hợp chất thơm đa vòng gây ung thư

PAHs viết tắt tên gọi của tổ hợp các hợp chất thơm đa vòng. Chất này được hình thành từ quá trình đốt cháy các nhiên liệu hóa (xăng, dầu, nhựa đường, than) và đốt cháy củi, rác... PAHs là một trong khoảng 100 chất hữu cơ được cấu tạo bởi những nguyên tử cac bon và hydro, công thức C24, H12. Trong khói thải của nhà máy sử dụng các nguyên, nhiên liệu trên và trong khí thải của động cơ đốt trong... thường có chứa các PAHs ở nồng độ khác nhau.
 

Để ngăn chặn nhiễm độc bởi các PAHs cần tạo ra các quá trình đốt nguyên vật liệu trong điều kiện tối ưu, đủ không khí

Một số các nghiên cứu gần đây còn cho thấy, PAHs còn có mặt trong khói thuốc lá, một số loại thuốc nhuộm, chất dẻo hay thuốc trừ sâu hay ngay cả trong các thức ăn qua lửa như nướng, rán cháy... Đồng thời, một số tài liệu cũng cho thấy các món nướng trên bếp gas có nguy cơ độc hại bởi chất PAHs cao hơn nhiều lần trên các loại bếp khác.

Trong số các PAHs có 16 chất có khả năng gây ung thư đối với người. Hợp chất thơm đa vòng có thể gây nguy cơ  ung thư khi hít hay tiếp xúc. Thử nghiệm trên  động vật cho thấy, khi hít phải PAHs có thể gây nguy cơ ung thư phổi, khi nuốt phải có thể gây nguy cơ ung thư dạ dày và khi chạm phải có thể gây nguy cơ ung thư da.

Để ngăn chặn nhiễm độc bởi các PAHs cần tạo ra các quá trình đốt nguyên vật liệu trong điều kiện tối ưu, đủ không khí; Hạn chế sử dụng các thức ăn qua lửa không đúng quy cách. Các bà nội trợ không nên sử dụng lặp lại nhiều lần dầu mỡ rán đã qua sử dụng. Người hút thuốc lá nên sử dụng loại có đầu lọc và cần có thói quen hút thuốc lá tại nơi quy định.
 

Hiền Dung (ghi)

Thông tin liên quan: Nhận biết các chất độc xung quanh ta