Những phương pháp kiểm soát trĩ

Trên thế giới, trĩ là bệnh phổ biến với tỷ lệ khá cao. Ở Việt Nam, tỷ lệ còn cao hơn vì các bệnh đại tràng còn khá phổ biến.   
 
Bình thường ai cũng có đám rối tĩnh mạch trĩ trong và đám rối tĩnh mạch trĩ ngoài, đó là hệ thống mạch máu tạo thành lớp đệm, phối hợp cùng với các cơ hậu môn giúp cho việc đóng chặt lỗ hậu môn. Khi hệ mạch máu này bị tổn thương gây chảy máu, căng to, sa giãn thì gọi là bị bệnh trĩ.

Khi xã hội phát triển, chúng ta càng có thói quen ít vận động, phải ngồi nhiều đứng lâu (công nhân, nhân viên văn phòng...), thì bệnh trĩ càng có xu hướng gia tăng. Bệnh thường gặp ở người lớn tuổi, rất ít thấy ở trẻ em, nam giới mắc nhiều gấp đôi nữ giới. Vì là bệnh của búi mạch máu hậu môn nên phần lớn bệnh nhân không thấy có biểu hiện gì toàn thân, mà chủ yếu có các triệu chứng cơ năng tại hậu môn.
 

Tập thói quen đi cầu đều đặn hằng ngày.

Dù bị trĩ ở bất cứ giai đoạn, mức độ nào, thì điều quan trọng là phải trị bệnh và ngăn không để bệnh nặng thêm. Ngoài các biện pháp điều trị, bệnh nhân có thể tự chăm sóc mình bằng cách ngâm nước ấm 2 - 3 lần/ngày, mỗi lần 15 phút, vừa giúp vệ sinh vừa làm bớt đau. 

Dùng khoảng 100g lá diếp cá tươi, rửa sạch, giã nát vắt lấy nước uống, còn bã đắp ở hậu môn. Ngày làm 2 lần trong nhiều ngày liên tục. Để bớt chảy máu có thể dùng các dược liệu: hoa hòe, lá trắc bá, cỏ mực, kinh giới, lá sen, mỗi thứ 20g, sao đen rồi sắc nước uống, mỗi ngày 1 lần.

Về phòng bệnh, bạn cần điều chỉnh thói quen ăn uống: ăn nhiều rau, uống đủ 2 - 3 lít nước mỗi ngày, tránh dùng các chất kích thích, ăn nhiều gia vị cay nóng (ớt, tiêu). Tập thói quen đi cầu đều đặn hằng ngày.

Hiện nay, có nhiều phương pháp điều trị bệnh trĩ. Điều trị nội khoa bằng thuốc uống, thuốc đặt, bôi tại chỗ... chủ yếu nhằm làm tăng trương lực tĩnh mạch, giảm phù nề, giảm đau, kháng viêm, chống nhiễm trùng. 

Thường áp dụng cho trĩ nội độ 1 - 2, trĩ ngoại không biến chứng, hay phối hợp với phương pháp điều trị khác; Dùng thuốc Tây hay thuốc Đông y. Dùng các thủ thuật tại chỗ như chích xơ (trĩ độ 1 - 2) bằng dầu phenol hoặc polidocanol, thắt trĩ bằng vòng cao su (trĩ độ 1 - 2 - 3), làm đông mô bằng tia hồng ngoại (trĩ độ 1 - 2). Mỗi phương pháp đều có những ưu nhược điểm nhất định.

Gần đây, ở nước ta đã phát triển kỹ thuật thắt triệt mạch trĩ dưới hướng dẫn của siêu âm Doppler, phương pháp này đang được đánh giá cao vì tính an toàn, không đau, chính xác và tỷ lệ thành công cao.

Cuối cùng, khi các phương pháp trên không hiệu quả thì phải phẫu thuật, thường áp dụng cho trĩ nội độ 3 - 4, trĩ có huyết khối, trĩ vòng, trĩ có chảy máu nhiều và trĩ ngoại có biến chứng.

BS Đỗ Thị Quỳnh Nga (trường Đại học Y Dược TP.HCM)

Thông tin liên quan: Những phương pháp kiểm soát trĩ